Πλούσια συζήτηση για τη σημερινή πολιτική πραγματικότητα και το ελευθεριακό πρόταγμα, πραγματοποιήθηκε επί διημέρου στο καμπ στο δάσος των Σκουριών (18-27 Ιουλίου). Τοποθετήσεις που ανέδειξαν κοινές προσεγγίσεις και προτάσεις.
Παρά και σε αντίθεση με τις θανατοπολιτικές της κυριαρχίας, αναπτύσσονται κινήματα που κινούνται πέρα από το πλαίσιο της διεκδίκησης και αναφέρονται σε εδαφικοποιημένα στοιχεία του προτάγματός μας: Στην αυτοοργάνωση από τα κάτω, τις νέες κοινωνικές δομές, τα ελεύθερα κοινωνικά εγχειρήματα. Στην οικοδόμηση της αυτονομίας στη βάση, τις κοινότητες ζωής, τα κοινά ενάντια στον καπιταλισμό.
Η διήμερη συνάντηση με θέμα“Η πολιτική πραγματικότητα & η δυναμική ενός ελευθεριακούπροτάγματος” πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της δεκαήμερης κατασκήνωσης στο δάσος των Σκουριών για αγώνα και ελευθερία. Τοποθετήθηκαν και συζήτησαν σε ενιαία συνέλευση οι:
Κώστας Δεσποινιάδης (εκδόσεις Πανοπτικόν), Σπύρος Κουρούκλης (εκδόσεις Στάσει Εκπίπτοντες), Νίκος Νικολαΐδης (Σημειώσεις της Στέπας), Ελευθεριακές Εκδόσεις Κουρσάλ, Λία Γυιόκα και Κατερίνα Μαρσιανούδη (Εκδόσεις των Ξένων), Μάρτι (Ακαδημίας Δημοκρατικής Νεωτερικότητας – Αcademy of Democratic Modernity), Αιμίλιος Τσακίρογλου, φοιτητής από τη Σερβία, μέλη του infolibre, ακτιβιστές και μέλη κινημάτων από το Παρίσι, τη Λάρισα και τη Μεγάλη Παναγία. Η Επιτροπή Αγώνα της ανέπτυξε εισαγωγικά το θέμα, τονίζοντας ιδιαίτερα την ανάγκη να ακούμε για να ερμηνεύσουμε σωστά την κατάσταση και διατυπώσουμε τα προτάγματα.
Οι συζητήσεις ήταν πλούσιες, τόσο ως προς την ανάλυση της σημερινής κατάστασης όσο και ως προς την άμεση ανάγκη εναλλακτικών στον καπιταλισμό με αυτοοργάνωση από τα κάτω. Το σημαντικότερο ήταν ο διάλογος που αναπτύχθηκε σχετικά με τα στοιχεία που κατέθεσε ο καθένας και η καθεμιά. Διαπιστώθηκαν κοινές προσεγγίσεις, θεωρίες και παραδείγματα αλληλοσυμπληρώθηκαν, αλλά κυρίως τέθηκαν πιεστικά ερωτήματα, σχετικά με το πώς θα φανταστούμε από κοινού αλλά και πώς θα οργανώσουμε τη ζωή πέρα από τον καπιταλισμό.
Βιώνουμε -και αυτό διαπιστώθηκε απ’ όλες και όλους σε διάφορους τόνους- τον καπιταλισμό της κατάρρευσης, της νεοαποικιακής λεηλασίας των κοινωνιών. του εξορυκτισμού και της ολοσχερούς καταστροφής της φύσης. Βιώνουμε έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο όπου η ενότητα της κυριαρχίας χωρίζει τον κόσμο σε ζώνες ελέγχου του θανάτου.
Παρά τις θανατοπολιτικές της κυριαρχίας και ενάντια σε αυτές αναπτύσσονται κινήματα που κινούνται πέρα από το (ούτως ή άλλως ατελέσφορο πλέον) πλαίσιο της διεκδίκησης από πολιτικούς και αφεντικά, και αναφέρονται σε υλοποιημένα και εδαφικοποιημένα στοιχεία του προτάγματος μας: Στην αυτοοργάνωση από τα κάτω, σε νέες κοινωνικές δομές, σε ελεύθερα κοινωνικά εγχειρήματα, στην άλλη οικονομία τον συνεργατισμό. Στην οικοδόμηση της αυτονομίας στη βάση, στις κοινότητες ζωής, στα κοινά ενάντια στον καπιταλισμό. Όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε: Οφείλουμε να ξαναβρούμε τη φαντασία μας για να φανταστούμε το μέλλον και να πούμε πώς θα οργανώσουμε τη ζωή. Σε μια τέτοια κατεύθυνση να αναζητήσουμε τη σύγκλιση των αγώνων και τη δημιουργία ενός κοινωνικού μετώπου. Για τη ζωή ενάντια στον θάνατο. Για τις κοινότητες αγώνα ενάντια στον καπιταλισμό.
Αποσπάσματα των τοποθετήσεων:
Φασισμός και φιλελευθερισμός είναι ένα: Να ξαναγεννηθεί η φαντασία
Μετά την εποχή του ελληνικού lifestyle με εμβλήματα το ευρώ και τους Ολυμπιακούς τη δεκαετία του 2000, ήρθε απρόσμενα η εξέγερση του Δεκέμβρη. Το σύστημα προχώρησε σε μία εκτεταμένη αντιεξέγερση για την οποία ήταν απαραίτητη η σύμπλευση του νεοφιλελευθερισμού με την ακροδεξιά. Η οικονομική κρίση και τα μνημόνια έφεραν μια κατάσταση που έμοιαζε με τη Γερμανία του μεσοπολέμου. Κανονικοποιήθηκε η ακροδεξιά, απέκτησε πολιτικό κύρος μπαίνοντας και στη Βουλή, ενώ ο COVID 19 έδωσε την ευκαιρία για ένα εκτεταμένο πείραμα κοινωνικής καθυπόταξης. Το γνωρίζαμε από παλαιότερα. Σήμερα όμως ο καθένας μπορεί να διαπιστώσει πώς συμπορεύεται ο καπιταλισμός με τον φασισμό, παρακολουθώντας ένα ντόμινο εξάπλωσης της ακροδεξιάς παντού.
Αυτό που πρέπει να δούμε είναι το πως θα επανενεργοποιήσουμε την ανθρώπινη φαντασία και να συλλάβουμε έναν διαφορετικό τρόπο ύπαρξης. Δυστυχώς έρχονται τα χειρότερα και στη Γάζα εκτυλίσσεται ο απόλυτος όλεθρος. Αλλά όπως λέει και ο Βανεγκέμ: Είναι μάταιο να διεκδικούμε από το κράτος, αυτό που πρέπει να κοιτάξουμε είναι η αυτοοργάνωση, η δημιουργία δομών και η συνάντηση των μικροκοινωνιών μας, η οικοδόμηση κοινοτήτων.
Να κοιτάξουμε κατάματα την ενότητα της κυριαρχίας
Ενώ εξελισσόταν η αραβική άνοιξη που τόσο αιματηρά και μακροπρόθεσμα τσακίστηκε με πολέμους και δικτατορίες από τη Συρία ως τη Λιβύη, οι κινητοποιήσεις των αγανακτισμένων σε Ελλάδα και Ισπανία ή το Occupy Wall Street δεν είχαν ξεκάθαρα προτάγματα (ήταν demandless σύμφωνα με έναν όρο που κυκλοφόρησε τότε για να συμβολίσει την «οργή χωρίς συγκεκριμένο στόχο»). Στις ΗΠΑ οι αντιθέσεις οξύνθηκαν (Φλάτμπους 2013, Φέργκιουσον 2014, Πόρτλαντ 2016κ.ο.κ έως το BLM). Στα καθ’ ημάς, επειδή οι κινητοποιήσεις δεν απέβαλαντη νοοτροπίατης ανάθεσης στους πολιτικούς, εύκολα η οργή τους κεφαλαιοποιήθηκε από το Podemos και την «πρώτη φορά αριστερά».
Στο Ισραήλ οι ίδιοι διαδηλωτές των πλατειών υποστηρίζουν σήμερα τη γενοκτονία. (…) Η αντιεξουσιαστική παράδοση μας βοηθά να συνειδητοποιήσουμε καλύτερα, όχι τα προτάγματα των αγώνων (αυτά τα αναζητούμε κάθε φορά), αλλά από τη μια το βάθος των πολιτικών και ηθικών αξιών της αλληλεγγύης (με όλα τα είδη), της αντίστασης και της αυτοοργάνωσης και από την άλλητην ενότητα της κυριαρχίας, δηλαδή το πώς συνδέονται μεταξύ τους οι πρακτικές του εξορυκτισμού, της υφαρπαγής και της καταστροφής των πόρων, η αποικιοκρατία και ο ρατσισμός, η καταστολή της μετακίνησης, η πατριαρχία, η εξάπλωση του μιλιταρισμού και η επιβολή του διαρκούς πολέμου.Αυτήν την παράδοση συνεχίζουν τα ζωντανά παραδείγματα: οι Ζαπατίστας και η ευρεία συμμαχία κοινοτήτων που έχει οικοδομηθεί στην περιοχή, η Ροζάβα και τα βαθιά ζητήματα που θέτουν τα νέα δεδομένα, το κίνημα των αστέγων στη Νότια Αφρικήκαι πολλά ακόμη μικρά αναχώματα στη θανατοπολιτική που πλέον αυτοδιαφημίζεται.
Η ιστορική συνέχεια της αποικιοκρατίας και των αγώνων
Την επομένη της Κομμούνας του Παρισιού (1871) η Γαλλία εξόρισε κομμουνάριους στη Νέα Καληδονία – γη των Κανάκ. Η αναρχική Λουίζ Μισέλ που έζησε εκεί είναι χαρακτηριστική μιας ζωής κι ενός πνεύματος διεθνιστικού και αντιαποικιακού: Έμαθε τη γλώσσα των Κανακύ, έζησε μαζί τους και όταν η Γαλλία ζήτησε οι εξόριστοι να συνταχθούν με την καταστολή της εξέγερσης των Κανάκ το 1878 εξέγερση ενάντια στη λεηλασία της γης και την αποικιοκρατία, η Λουίζ Μισέλ πήρε το μέρος τους, μιλώντας για αυτοδιάθεση και αλληλεγγύη. (…)
Σήμερα βλέπουμε μπροστά στα μάτια μας τη γενοκτονία στη Γάζα να προβάλλεται ως μάθημα για αυτούς που δεν θα υπακούσουν. Τα σχέδια των κυριάρχων σε όλη την ιστορία, όπως και στη γη των Κανάκ πριν πάνω από έναν αιώνα, είναι να μας βάλουν να συγκρουστούμε μεταξύ μας καινα δεχτούμε τον πόλεμο για να αρπάξουν τους πόρους: Στους Κανάκ είναι το νικέλιο, στο Κονγκό το κολτράνιο, στη Χαλκιδική το χρυσό… Θέλουν να καταστρέψουν την κοινωνία για να διαχειριστούν ό,τι απομείνει. Να προτάξουμε την επανάσταση της καθημερινής ζωής, να υπερασπιστούμε την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την ελευθερία.
Κλείνει ένας ιστορικός κύκλος, φτάνουμε στο κατώφλι
Κλείνει ένας κύκλος και είμαστε στο κατώφλι του επόμενου, κλείνει ένας κύκλος που χαρακτηρίστηκε από τα παραδείγματα από Ζαπατίστας και της Ροζάβα που είχαν τα χαρακτηριστικά της οριζοντιότητας.Το κίνημα αναβίωσε τις αναρχικές ιδέες και αρχές, εφαρμόζοντας στην πράξη τις οριζόντιες διαδικασίες, την αυτοκριτική, τη λειτουργία χωρίς αντιπροσώπευση, την άμεση δράση, την αλληλεγγύη και την ελευθερία.
Πρέπει να αναληφθούν πρωτοβουλίες και να μην περιμένουμε τη Μεγάλη Νύχτα της επανάστασης. Με μια άλλη λογική, να εγκαταλείψουμε τη λογική της αφθονίας και της ανάπτυξης που πάντοτε θα βάζουν στο στόχαστρο τους ευάλωτους πληθυσμούς. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε πως ξημερώνει η εποχή που θα είμαστε στα ερείπια και στα χαλάσματα. Μπροστά στον ορίζοντα του κενού να ασχοληθούμε με τα βασικά, με την οργάνωση της ζωής. Επιπλέον, η κατάσταση που δημιουργήθηκε με τη διαχείριση του COVID 19 δεν έχει αποτιμηθεί, ούτε έχει γίνει κριτική το ότι φτάσαμε ο δημόσιος χώρος να είναι το λάπτοπ. Aυτή η κατάσταση είναι που μας έχει κάνει να έχουμε χάσει τη φαντασία μας, την ικανότητα να φανταστούμε το μέλλον μας. Να βγούμε στο δρόμο για όλα, από τα Τέμπη μέχρι τη Γάζα.Με προβληματίζει ότι δυσκολευόμαστε να αναπαραχθούμε ως κινήματα.
Ακαδημία Δημοκρατικής Νεωτερικότητας: Κοινότητες και αυτονομία ενάντια στον νεοφιλελεύθερο ατομικισμό
Είμαστε σε κρίση και το σύστημα και εμείς. Βρισκόμαστε στο επίκεντρο ενός Τρίτου Παγκοσμίου Πολέμου, στην καρδιά του οποίου βρίσκονται οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή με τη γενοκτονία στη Γάζα και το Ισραήλ σε πρωταγωνιστικό ρόλο, εκφραστή της καπιταλιστικής νεωτερικότητας. Η συστημική κρίση αντιμετωπίζεται με όπλο τον νεοφιλελευθερισμό σε υπερεθνικό επίπεδο και κυριαρχία του μεγάλου κεφαλαίου.
Ο ατομισμός και ο κατακερματισμός του χώρου είναι παγίδα. Να αναζητήσουμε την ενότητα μέσα από τον σεβασμό της διαφορετικότητας. Να δουλέψουμε πάνω στην αυτονομία των Ζαπατίστας, τηςΡοζάβα, μαζί με τα αυτοχθονικά κινήματα που αντιστέκονται.
Η επανάσταση στο Ροζάβα στηρίζεται στην παραγωγή και αναπαραγωγή των επαναστατικών της δομών: της αυτομόρφωσης και της εκπαίδευσης, στις Ακαδημίες, στις γυναικείες δομές.
Στο Κουρδικό στην αρχή μέσω του ένοπλου αγώνα επιχειρήθηκε η απάντηση στην καταπίεση στο Κουρδιστάν και την καταστολή των Κούρδων. Έχοντας απαχθεί ο Κούρδος ηγέτης Οτζαλάν του 1999, από το 2002 ακούστηκε η ανάγκη για αλλαγή του παραδείγματος και έτσι περνάμε από το κόμμα στο Κογκρέσο.
Σήμερα δεν μιλάμε για κράτος, που να είναι πυλώνας της καπιταλιστικής νεωτερικότητας. Από το κράτος και τον κομμουνισμό, πρέπει να περάσουμε στις κοινότητες. Για αυτό πρέπει να δούμε την επανακατασκευή του κοινοτισμού. Ο πλατφορμισμός και ο ελευθεριακός κομμουνισμός και τα χαρακτηριστικά των ζαπατιστικών κοινοτήτων, αποτελούν τα στοιχεία της οργάνωσης στη βάση που μας εμπνέουν. Η επανάσταση συμβαίνει καθημερινά.
Πρέπει να οικοδομήσουμε κομμούνες, συμβούλια, καντόνια. Να χτίσουμε τη δημοκρατική αυτονομία. Μέσα και ενάντια στα κράτη και μετά την αυτοδιάλυση και παράδοση των όπλων. Να δούμε τον ορίζοντα ενός παγκόσμιου Δημοκρατικού Συνομοσπονδισμού. Αυτό είναι το νόημα των πρωτοβουλιών όπως τα ADM και τα Peoples’ Platform of Europe.
Από τα Τέμπη στο Βελιγράδι: Η ευκαιρία που χάθηκε;
Μετά το έγκλημα στο σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ αναπτύχθηκε ένα τεράστιο κύμα κινητοποιήσεων. Αρχής γενομένης από την κατάληψη της δραματικής σχολής έως τις μετέπειτα καταλήψεις σε όλες τις πανεπιστημιακές σχολές. Κυριάρχησαν αρχικά ο αυθορμητισμός, η άμεση δημοκρατία, η οριζόντια οργάνωση. Με τον αγώνα μας συμπορεύτηκαν εκπαιδευτικοί που σε πολλές περιπτώσεις διατύπωσαν ριζοσπαστικά κοινωνικά αιτήματα. Όμως δεν μπορέσαμε να πλησιάσουμε την εργατική τάξη. Τα συνδικάτα ήταν ελεγχόμενα από την εργοδοσία και γι’ αυτό έπρεπε να οργανώσουμε παρεμβάσεις στη βάση των εργατών. Στη Σερβία σήμερα έχουμε μία αντεπανάσταση με την εκτεταμένη καπιταλιστικοποίηση, και είναι χαρακτηριστικό ότι πλέον το μεγάλο κεφάλαιο απειλεί τους μικροαστούς και όχι μόνο τους εργάτες.
Μετά τη μεγάλη συγκέντρωση στο Βελιγράδι 15 Μαρτίου, δυστυχώς χάσαμε τους καθηγητές μας, οι οποίοι υποχώρησαν μπρος στην απειλή να τους κόψουν τη μισθοδοσία. Το κίνημα έχασε την ευκαιρία να αποτελέσει ριζοσπαστικό υποκείμενο. Οι φοιτητές μιλούσαν για απεγκλωβισμό των θεσμών, λόγω της εκτεταμένης διαφθοράς κλπ. Από την άλλη δεν εκφράσαμε διεθνιστικό λόγο, δεν κάναμε δράσεις πολιτικής αλληλεγγύης, τελικά κυριάρχησε μια στάση που έλεγε «όχι στην πολιτικολογία». Μιλούσαμε για μείωση των διδάκτρων και όχι για δωρεάν Παιδεία, μιλούσαμε για εθνικά κεκτημένα και εκλογές και όχι για αυτοοργάνωση στη βάση. Η γενοκτονία στη Γάζα άρχισε να συζητιέται μόλις πριν δύο μήνες.
Δεν είναι ο σιωνισμός, είναι ο καπιταλισμός
Το κράτος αφαιρεί συνεχώς από κεκτημένα και διεκδικήσεις για αυτό και πρέπει να έχουμε μία πρόταση του πώς θα οργανώσουμε την ίδια τη ζωή. Αγώνες για την αυτονομία διεξάγονται σ’ όλον τον κόσμο και αυτόν τον κόσμο είναι απαραίτητο να μπορούμε να τον αναλύσουμε και να τον ερμηνεύσουμε.
Βρισκόμαστε στην τερματική κρίση του καπιταλισμού από την οικονομική κρίση του 2008, την εισβολή της Ρωσίας στη Γεωργία και τoν επόμενο χρόνο (2009) τη δημιουργία των BRICS. Σήμερα βλέπουμε μία αναδιάταξη του γεωπολιτικού σκηνικού μέσω των συγκρούσεων, με χαρακτηριστικά την εικονική οικονομία, την οικολογική κρίση, τη μάχη για τις πρώτες ύλες. Ακούμε να μιλούν για υπερπληθυσμό, ενώ στην ουσία πρόκειται για καπιταλιστική καταστροφή, που καθιστά κάποιους πληθυσμούς αναλώσιμους και κάποιους προνομιούχους.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα η γενοκτονία στη Γάζα για την οποία λέγεται ότι είναι έργο του σιωνισμού και της Αμερικής, αλλά είναι έργο του καπιταλισμού. Αυτό είναι το σύστημα που διαχειρίζεται τον θάνατο. Το μήνυμα της κυριαρχίας σήμερα είναι ωμό: Εμείς μπορούμε και σκοτώνουμε και διαπράττουμε μια γενοκτονία σε ζωντανή μετάδοση. Και διαφημίζεται πλέον, δεν κρύβεται πίσω από ανθρωπισμό ή κάποια αντίπαλα πολιτικά οράματα.
Κι αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να έχουμε πρόταση για το πώς θα οργανώσουμε την ίδια τη ζωή.
Αγώνας ενάντια στον καπιταλισμό και νέοι δρόμοι αυτοοργάνωσης από τα κάτω, για τις κοινότητες και τα κοινά.
Αυτό το σύστημα δεν χωράει επιδιορθώσεις, παρά μόνο κατάργησή του. Όπως είπε και ο Αγκάμπεν: Σταματάς το όχημα, πετάς το κλειδί, κατεβαίνεις και βαδίζεις νέους δρόμους. Ιδιαίτερα τώρα που γίνεται έκδηλη η λεηλασία των κοινωνιών και η καταστροφή της φύσης για την ανάπτυξη του καπιταλισμού. Σε αυτά τα δύο επίπεδα να κινηθούμε: αφενός αντίστασης στον καπιταλισμό και αφετέρου αναζήτησης της άλλης εναλλακτικής: αυτοργάνωση της ζωής μας από τα κάτω. ανάπτυξη νέων κοινωνικών δομών και ελεύθερων εγχειρημάτων. Ένας παράλληλος κόσμος, πέρα και ενάντια στον καπιταλισμό. Για την οικοδόμηση των δικών μας καταστάσεων μακράν της εμβέλειας κάθε εξουσίας. Είναι ζήτημα πλέον ζωής ή θανάτου, όπως ήταν για τους Ζαπατίστας και τη Ροζάβα. Γιατί σήμερα Γάζα είναι παντού.
Ο αγώνας για τη ζωή είναι αγώνας ενάντια στον καπιταλισμό. Με τις κοινότητες αγώνα και ελευθερίας, για τις κοινότητες των κοινών.
